Những điều cần biết trong Windows XP

Sưu tầm: Si-Biển

Chuyển sang dng Windows XP từ Windows 9x cũng giống như chuyển sang dng Windows 95 từ Windows 3.1 những năm trước đy. XP được xy dựng trn nền tảng của Windows NT v 2000 vốn c độ ổn định cao hơn nhiều so với Win9x. Ngoi ra, XP cũng sử dụng hệ thống file giống như của NT v 2000.   

Account
Password
Firewall
Fast User Switching
Direct Connection Between 2 Computers
PC Turn-up

Shutting Down
Old program won't run
What to Do When a Program Freezes
System Restore

Account.
C 2 loại user accounts trong XP:
A. Administrator - Đy l loại account lm bất cứ ci g trong computer. Administrator c thể install bất cứ program, device, thay đổi the entire system, access tất cả ti liệu...đ được thiết lập bởi cc accounts khc, v cn dng để add, change, v delete user accounts.  
B. Limited -  Đy l loại account chỉ được access ti liệu...của chnh n thi, v cũng c thể access những ti liệu từ những accounts khc nếu được cho php (shared). Nn dng loại account ny cho con, chu hoặc những người m qu vị khng muốn họ mess-up account của qu vị. 

Thiết lập account mới: (cần phải log-on dưới dạng Administrator account)
1. Click vo Start > Control Panel > User Accounts > Create A New Account.
2. G tn của account mới rồi nhấn nt Next.
3. Chọn Computer administrator hoặc Limited rồi nhấn vo nt Create Account.

Top

Password
Sử dụng password l một hnh thức bảo mật ti liệu trong my của qu vị. Mặc d Win9x c cung cấp cho qu vị password để bảo vệ ti liệu, nhưng đối với đa số người dng th tnh năng ny khng c một cht hiệu quả no. Cn XP lm cho việc sử dụng password được thể hiện đng nghĩa của n.
Trong XP, việc bảo vệ cc ti liệu bằng password khng c tnh bắt buộc. Tuy nhin, qu vị nn dng password để hạn chế những account(s) khc dng ti liệu... trong account của qu vị.

Thiết lập password:
1. Click vo Start > Control Panel > User Accounts > Change An Account.
2. Click vo Account qu vị muốn thiết lập.
3. Chọn Create A Password.
4. G vo nơi password 2 lần. Để việc sử dụng password c hiệu quả hơn, qu vị khng nn dng password hint v người dng khc c thể căn cứ vo những g qu vị ghi ở đy để đon ra password của qu vị.
5. Sau đ, nhấn nt Create Password, XP sẽ hỏi xem qu vị c muốn để cho người dng khc dng cc thư mục v cc files trong account của qu vị hay khng. Nếu muốn ring tư hơn nữa, qu vị hy trả lời NO.

Top

Firewall
Khc với những Windows trước đ, XP c km theo một chương trnh Firewall (tường lửa) để bảo vệ qu vị an ton khi vo NET. Bức tường lửa ny dường như l đng tin cậy, bởi v cho tới nay chưa thấy c người sử dụng no phn nn về bức tường lửa mới mẻ ny trong XP.
Để xem bức tường lửa đ đ được thiết lập trong my chưa? Xin qu vị lm như sau:
1. Click vo Start > Control Panel.
2. Click vo Network and Internet Connections.
3. Double-click vo Network Connections.
4. Right-click vo Local Area Connections > chọn Properties > nhấn Advanced.
5. Qu vị thấy một ci box vung nằm ở pha dưới Internet Connection Firewall. Nếu khng c g trong box vung đ, c nghỉa l bức tường lửa chưa được thiết lập. Để thiết lập bức tường lửa, qu vị click vo box vung đ (xem hnh kế bn) v sau đ click vo nt OK.

Fast User Switching
XP c phần Fast User Switching cn gọi l doohicky, cho php người dng chuyển đổi qua lại giữa cc Accounts m khng phải Log Off v Log On. V dụ, em Kevin đang chơi game, Ba của em cần vo e-mail để đọc mail. Trong qu khứ (Win9x, ME), em Kevin phải shut down game của em để Ba em mới c thể vo e-mail. Trong Windows-XP, em Kevin khng cần phải shut down game của em, Ba em chỉ cần thay đổi (switch) qua account của Ba em v vo e-mail. Sau đ, Kevin c thể switch qua game của em để tiếp tục m khng phải bị trở ngại chi.
Để thiết kế phần ny, qu vị lm như sau:
1. Click vo Start > Control Panel.
2. Click vo User Accounts.
3. Chọn Change The way users log on or off.
4. Click vo vung nơi Use Fast User Switching rồi click vo Apply Options.

Top

Direct Connection Between 2 Computers
Nếu qu vị c my computer mới v muốn copy ti liệu (files) từ my cũ vo v khng c Cable hoặc DSL. Thay v dng floppies, CDs... để copy ti liệu từ my cũ qua my mới, qu vị c thể dng phương php như sau:
A. Null-modem cable - Đy l loại cable đặc biệt dng để connect 2 computers qua serial port ở pha sau my computer. Null-modem cable được bn ở nơi bn computer như: Best Buy, CompUsa...hoặc trong software như LapLink.
B. Direct Parallel cable - Đy l loại cable dng để connect 2 computers qua parallel port (printer port) ở pha sau my computer. Loại cable ny c thể transfer data nhanh hơn Null-modem cable. Hiện c bn ở www.lpt.com.

Host computer(A) - My
qu vị muốn copy from.
Guest computer(B) - My
mới qu vị muốn copy to.

Thiết kế Host computer:
1. Click Start > Control Panel.
2. Click Network and Internet Connections.
3. Click Network Connection.
4. Click Create a new connection, pop-up New Connection Wizard xuất hiện, click Next.
5. Click Set up and advanced connection, rồi click Next
6. Click Connect directly to another computer, rồi click Next
7. Click Host v click Next, sau đ chọn port (serial hoặc parallel cable) v click Next.
8. Chọn user name từ my Guest, nếu khng thấy user name listed, click vo Add v g vo User name, Full name, v password (twice), sau đ click OK. Click Next khi xong.
9. Trong phần final wizard, click Finish. Qu vị sẽ thấy icon tn l Incoming Connection xuất hiện nơi Desktop.

Thiết kế Guest computer:
1. Click Start > Control Panel.
2. Click Network and Internet Connections.
3. Click Network Connection.
4. Click Create a new connection, pop-up New Connection Wizard xuất hiện, click Next.
5. Click Set up and advanced connection, rồi click Next
6. Click Connect directly to another computer, rồi click Next
7. Click Guest v click Next, sau đ chọn port (serial hoặc parallel cable) v click Next.
8. Chọn Anyone's use hoặc My use only v click Next.
9. Trong phần final wizard, chọn Add a shortcut to this connection to may desktop rồi click Finish. Qu vị sẽ thấy icon với tn của Host computer xuất hiện nơi Desktop.

Windows XP sẽ display Connect dialog box để qu vị c thể connect vo my Host computer.  

Make the connection
Để thiết lập sự lin hệ giữa 2 my computers, qu vị cần phải lm như sau:
1. Ở my Guest, click Start > Connect To v click vo tn của Host computer.
2. G User name v Password của Host computer.
3. Click vo Connect để connect vo Host computer.
4. Bắt đầu copy folders từ Host qua Guest.

Lưu : Ở Host computer, qu vị phải thay đổi folder muốn copy qua dạng shared folder. Click vo folder rồi right-click, click vo Sharing and security v click box Share this folder...

Top

PC Turn-up
Như chiếc xe mới, nếu qu vị biết bảo tr, tu bổ (thay nhớt, turn-up...) th chiếc xe sẽ chạy được lu bền. My PC cũng như thế, thường thì sau khi dng ṃt thời gian, máy PC sẽ chạy cḥm hơn so với lúc cn mới cắt chỉ. Đy l một trở ngại lớn m chng ta đ gặp phải. Để giữ my PC chạy ổn định, nhanh v ngon lnh, qu vị lm như sau:

Delete Cookies v Temporary Internet Files - C thể lm hng tuần.
1. Click vo Tools > Internet Options...

 

2. Click vo nt Delete Cookies... v click vo nt OK.
3. Click vo Delete Files... rồi click vo vung "Delete all offline content" v click vo nt OK.

Disk Cleanup - Hng ngy qu vị vo internet để đọc mails, chats, tin tức... my PC sẽ tự động lưu trữ một số files m qu vị đ viếng thăm vo một folder c tn l Temporary Internet Files. Chứa nhiều cc files ny th my PC sẽ chạy chậm lại cng tăng. Do đ, qu vị cần phải lm Disk Cleanup mỗi thng một lần để "qut dọn" hard drive được sạch sẽ v c thm chỗ chứa cho những ti liệu khc. Cch thức:
1. Click vo Start > All Programs > Accessories > System Tools > Disk Cleanup



2. Chọn hard drive qu vị muốn cleanup, v dụ hard drive C: như trn.
3. Click vo nt OK. Qu vị sẽ một mn ảnh như sau xuất hiện:



Lưu : Hy để cho my tự động chạy. Sau vi pht computer lm việc, qu vị sẽ thấy một mn ảnh như sau:

 

 

 

4. Click vo vung pha bn tri nếu qu vị muốn delete. Qu vị c thể dng nt View Files để xem những files qu vị muốn delete.  

5. Click vo OK để bắt đầu Disk Cleanup.

Ngoi ra cn c More Options tab để gip qu vị c thể delete Windows Components, Installed Program v System Restore. Muốn tm hiểu thm về Disk Cleanup, xin click vo: www.theeldergeek.com/disk_cleanup_utility.htm

 

Defragment Hard Disk - Mỗi khi chng ta save một file no đ vo hard disk, Windows sẽ phn mảnh file đ ra từng miếng nhỏ v save chng vo bất cứ chỗ trống no trong hard disk. Khi chng ta cần dng lại file đ được saved, Windows sẽ tm từng miếng một v rp nối lại on the fly. Defragment hard disk dng sửa chữa những data bị phn mảnh lại với nhau để my PC chạy nhanh v ổn định hơn. C thể lm mỗi thng một lần v nhớ l thằng em ny c thể chạy vi tiếng đồng hồ ty thuộc vo size của hard drive. Nn chạy vo buổi tối khi khng c ai dng computer.
1. Click vo Start > All Programs > Accessories > System Tools > Disk Defragment



2. Chọn hard drive v click vo nt Analyze để xem hard disk dng trước v sau khi defragmention.
Qu vị c thể click vo nt Defragment m khng cần phải Analyze để tm hiểu hard disk dng trước v sau khi defragmention. Trong trường hợp ny, qu vị khng cần phải lm phần 3. Sau khi phần Analyze đ được hon tất, qu vị sẽ thấy một window xuất hiện với những điều cần thiết qu vị cần lm như sau:

3. Nếu qu vị đồng với sự đề nghị của phần analysis v khng muốn defragment, click vo nt Close. Nếu khng đồng , qu vị click vo nt Defragment để bắt đầu.
4. Click vo nt View Report để xem chi tiếc về file fragementation khi phần defragment đ được hon tất.

Top

Shutting Down
C 3 cch shutting down trong Windows XP:
A. Stand by - Dng cch thức ny nếu qu vị đi vắng, ăn trưa ... trong vng 1 hoặc 2 giờ v muốn tiết kiệm energy. Tất cả những programs qu vị đang dng sẽ được chứa trong computer's memory. Khi qu vị trở về dng computer, tất cả programs sẽ trở về dưới những dạng m qu vị đ dng lc trước trong vi giy thay v vi pht.  Cch thức:

Click Start > Turn Off Computer > Stand By



Lưu : Save những ti liệu cần thiết trước khi dng cch thức ny để đề phng trường hợp power failure, memory leak... 
 
B. Hibernate - Dng cch thức ny nếu qu vị đi vắng trong vi giờ. Cch thức ny sẽ saves tất cả những g ở computer's memory vo một hibernation file trong hard disk rồi shuts down my computer của qu vị. Khi qu vị trở lại dng computer, Windows sẽ chuyển những g trong hibernation file vo lại memory, trở về những g qu vị đ dng lc trước trong vi pht. Cch thức ny hơi lu hơn Stand by, nhưng vẫn lẹ hơn full restart. Ti liệu của qu vị sẽ được an ton hơn trong trường hợp power failure... bởi v n được chứa trong hard disk. Trước khi dng cch thức ny, qu vị cần phải enable n. Cch thức:  

1. Click Start > Control Panel 
2. Click Performance and Maintenance
3. Click Power Options
4. Click Hibernate tab, v click vo vung "Enable Hibernation"
5. Click OK


C. Shut Down - Dng để close everything, qu vị muốn turn off my computer. Cch thức:

Click Start > Turn Off Computer > Turn Off


Top

Old program won't run
Nếu program (nhu liệu) được viết dưới dạng Windows cũ, như 95 hoặc 98, program c thể bị trở ngại khi chạy trong Windows XP. Qu vị đừng lo ngại về việc ny, Windows XP c thể chạy nhu liệu cũ dưới dạng Windows cũ ngon lnh. Cch thức:
1. Right-click vo file để chạy nhu liệu hoặc file bị trở ngại, v chọn Properties
2. Click Compatibility tab
3. Click vo vung "Run this program in compatibility mode for:"
4. Click vo drop down box v chọn Windows...
5. Click OK



Top

What to Do When a Program Freezes
Qu vị cảm thấy bực tức khi program đang chạy ngon lnh rồi bất thnh lnh n ngưng lại v khng thm lm việc nữa. Xin qu vị đừng nng m lm hư my computer, c thể l memory leaks hoặc những chịu chứng khc thường m chng ta khng biết được. C 3 cch để trị thằng em ny:
A. Chờ vi pht (2 hoặc 3 pht) - Đi khi program khng bị g cả, n đang thực hiện một cng việc g đ sau bức mn ảnh m chng ta khng biết được. Hy đi uống một ly caf cho tỉnh to, hoặc đứng ln đi vng vng cho gn cốt gin ra. Nếu qu 3 pht m khng thấy n lm việc, lm phần B.
B. Shut down program:
1. Right-click vo program ở phần taskbar (
dưới cng, nơi start), qu vị sẽ thấy popup menu xuật hiện v chọn Close. Nếu qu vị khng thấy popup menu xuất hiện, lm phần C.
2. Click vo End Now để shut down program ngay lập tức. (data sẽ khng được save - sorry!)
C. Dng Task Manager để shut down program:
1. Bấm Ctrl+Alt+Delete, qu vị sẽ thấy một dialog box xuất hiện.
2. Click vo Applications tab, nếu qu vị thấy chữ "Not Responding" ở nơi Status.
3. Click vo program "Not Responding" v rồi click vo nt End Task.
Nếu qu vị thấy một dialog box "Please tell Microsoft about this problem", click vo nt Send Error Report nếu qu vị chưa từng thấy trở ngại ny bao giờ (qu vị phải connect vo internet để gởi report). Nếu trở ngại ny thường được thấy, click vo nt Don't Send.

Top

System Restore
System Restore được dng trong trường hợp my PC bị trục trặc kỹ thuật c thể v install, download a new software hay bất cứ một l do no đ. Qu vị c thể dng System Restore để khi phục lại PC trong trạng thi chạy ngon lnh lc trước đ - cn được gọi l "Back to the past". Cch thức:
1. Click vo Start > Help and Support.
2. Click vo "Undo changes to your computer with System Restore."
3. Chọn "Restore my computer to an earlier time", v click vo Next. Qu vị sẽ thấy System Restore calendar xuất hiện.
4. Click vo ngy (bold date) gần nhất vừa qua m my PC của qu vị chạy ngon lnh. 
5. Click vo "System Checkpoint" ở phần hnh bn phải - On this list, click a restore point, v click vo Next.
6. Click vo Next.

Windows bắt đầu phục hồi lại operating system để trở về ngy qu vị chọn. Xin đừng tắt my PC. Khi System Restore được hon tất, my PC sẽ tự động restart, v qu vị sẽ thấy một mn ảnh System Restore xuất hiện thng bo đến qu vị l sự khi phục được thnh cng hay khng. 

Top

Cn tiếp...
 

Ti liệu tham khảo:
- www.theeldergeek.com
- Faster Smarter from Microsoft Windows XP